poem
Thời kỳ: Thời kỳ 1930 - 1945
Tập thơ: Nhật ký trong tù (Ngục trung nhật ký, 1942 - 1943) - Bảo vật quốc gia
Kiệt tác văn học chữ Hán phản ánh hiện thực tàn bạo của chế độ nhà tù Trung Hoa Dân quốc, ngời sáng ý chí kiên cường, lòng lạc quan cách mạng và tình yêu tha thiết với con người, non sông đất nước.
NHẬT KÝ TRONG TÙ (NGỤC TRUNG NHẬT KÝ)
(Trích một số bài tiêu biểu - Bản dịch của Viện Văn học)
KHAI QUYỂN (Mở đầu)
Thân thể ở trong lao,
Tinh thần ở ngoài lao;
Muốn nên sự nghiệp lớn,
Tinh thần càng phải cao.
BỆNH TRỌNG (Ốm nặng)
Ngoại cảm trời Hoa cơn nóng lạnh,
Nội thương đất Việt nỗi ưu phiền;
Trong tù mắc bệnh càng cay đắng,
Đáng khóc mà ta cứ hát tràn!
VÃN (Chiều tối)
Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ,
Chòm mây trôi nhẹ giữa từng không;
Cô em xóm núi xay ngô tối,
Xay hết, lò than đã rực hồng.
TẢO CẢNH (Cảnh buổi sớm)
Mặt trời ló rạng bên trời rực,
Khắp cõi trần gian sạch bụi mù;
Hơi ấm bao la trùm vũ trụ,
Người đi bỗng thấy ấm lòng thơ.
GIÃ GẠO (Mễ xích)
Gạo đem vào giã bao đau đớn,
Gạo giã xong rồi trắng tựa bông;
Sống ở trên đời người cũng vậy,
Gian nan rèn luyện mới thành công.